Gebelik Ultrasonu

Hamilelikte ultrasonla inceleme, döllenme oluştuktan 1-2 hafta sonra yapılabilmektedir.

Hamilelik Ultrasonunun Amaçları

  • Bebeğin kaç haftalık olduğunu saptamak
  • Bebeğin normal gelişim takibini gerçekleştirmek
  • Bebeğin yaklaşık olarak ağırlığını belirlemek
  • ASİ ölçümü denilen amniyon sıvısı ölçümünü gerçekleştirmek
  • Plasentanın durumunu kontrol etmek

Hamilelik ultrasonu incelemeleri

GS (Gebelik Kesesi – Gestasyonel Sac): Karından yapılan ultrasonda hamileliğin 6. haftasında, transvajinal ultrasonda ise 4.-5. haftalar arasında incelenebilir.

GS incelemesinde;

  • Gebelik kesesi yuvarlak görülmüyorsa düşük riski fazladır.
  • Gebelik kesesi 1 cm boyuta ulaştığında içerisinde yolk kesesi görülür.
  • Gebelik kesesi 1.5 cm den küçükse, içindeki embriyo izlenemez.

YS (Yolk Kesesi – Yolk Sac): Plasenta gelişmeden önce gebelik kesesinin kenarında ufak bir kese şeklinde görülür.

YS incelemesinde;

  • Gebelik kesesi 1 cm’den fazla büyük ve yolk sac gözlenemiyorsa  düşük riski artmış olarak yorumlanır.
  • Yolk sac 6 mm’den fazla ölçülmüş ise düşük oluşacağı yorumu yapılır.

CRL (Baş-Popo Ölçümü – Crown-Rump Length ): Genelde erken gebelik haftalarında (7-13 haftalar arasında) yapılan, bebeğin poposundan kafasının en üstüne kadar olan uzunluk ölçümüdür.

  • CRL ölçümleri bebeğin kaç haftalık olduğu konusunda çok iyi fikir verir.
  • İlerleyen aylarda bebeğin gelişiminin normal olup olmadığı erken dönemde yapılan CRL öçlümleriyle karşılaştırılır.
  • Erken dönemdeki ultrasonlar, doğuma kadar mutlaka saklanmalıdır.

BPD (Biparietal Çap – Biparietal Diameter): 13. haftadan sonra kafatasının enlemesine büyüklüğü ölçümüdür.

  • 13 haftada yaklaşık 2.4 cm uzunlukta,
  • Doğum zamanı 9.5 cm uzunlukta olması normaldir.
  • Erken aylarda yapılan BPD ölçümleri bebeğin kaç haftalık olduğu hakkında ve daha sonraki ölçümlerde önemli bilgiler vermektedir.

HC (Kafa Çevresi – Head Circumference): BPD gibi bebeğin kafatası büyüklüğü ve bu bilgiyle kaç haftalık olduğu konusunda fikir verir.

  • Kafa şekli anormal bebeklerde BPD yanıltıcı olabilir. Bu durumda HC testine önem verilir.

FL (Femur Uzunluğu – Femur length): Vücuttaki en uzun kemik olan uyluk kemiğinin boyunun ölçümüdür.

  • 14. hafta civarında 1.5 cm uzunlukta,
  • Doğuma yakın dönemde 7.5 cm uzunlukta olması normaldir.
  • BPD gibi erken aylarda yapılan FL ölçümleri bebeğin kaç haftalık olduğu ve takip eden ölçümler hakkında önemli bilgiler vermektedir.

AC (Karın Çevresi – Abdominal Circumference): Bebeğin yaklaşık ağırlığının ölçümünde tercih edilir.

  • Arda arda takiplerde bebeğin büyümesi hakkında fikir verebilmektedir.

Tahmini Fetus Ağırlığı (TFA) (EFW):  Yapılan ölçümlerdeki BPD, FL ve AC  sonuçları kullanılarak bebeğin kilo hesaplaması yapılır.

  • Hesaplamada 500 grama kadar hata payı olabilmektedir.

NT (Fetal Ense Kalınlığı, Nuchal Translucency): Ultrasono görüntüsünde bebeğin boynunun arka kısmında yani ensede koyu renk olarak görünen kısmın ölçümüdür.

  • 11 hafta 1 gün ile 13 hafta 6 gün arasındaki hamilelerde yapılan bir ölçümdür.

Op. Dr. Sibel KAYA
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı